8 października 2026 r. uczestniczki ze Szczedrzyka poznawały możliwości, jakie daje seniorom system ochrony zdrowia we Włoszech. To temat bliski każdej z nas, dlatego z ogromnym zainteresowaniem słuchałyśmy, jak Włosi dbają o zdrowie osób starszych, i porównywałyśmy to z naszymi polskimi doświadczeniami.
Jak działa opieka zdrowotna we Włoszech?
Podstawą jest Servizio Sanitario Nazionale (SSN) – publiczna, powszechna służba zdrowia utworzona w 1978 r. Finansowana jest głównie z podatków, a prawo do opieki mają wszyscy mieszkańcy. System jest zdecentralizowany: państwo określa koszyk świadczeń gwarantowanych (LEA – Livelli Essenziali di Assistenza), które muszą być dostępne w całym kraju, a za ich organizację odpowiadają regiony i lokalne jednostki zdrowia (ASL/AUSL). W Rimini jest to AUSL della Romagna.
Pierwszym kontaktem pacjenta jest lekarz rodzinny (medico di medicina generale), którego każdy wybiera sam. To on kieruje na badania, do specjalistów i na zabiegi, wystawiając skierowanie (tzw. impegnativa). Wizyty u lekarza rodzinnego i leczenie szpitalne są bezpłatne, natomiast do wizyt specjalistycznych, badań diagnostycznych i części leków pacjent dopłaca tzw. ticket, czyli opłatę współpłacenia. Zwolnieni z niej są m.in. seniorzy po 65. roku życia o niższych dochodach, osoby przewlekle chore oraz osoby z niepełnosprawnościami.
Dla osób starszych ważne są także: zintegrowana opieka domowa (ADI – assistenza domiciliare integrata), dzienne ośrodki wsparcia, domy opieki RSA oraz rozwijane obecnie Case della Comunità – lokalne centra zdrowia, w których w jednym miejscu pracują lekarze, pielęgniarki, rehabilitanci i pracownicy socjalni. Podobnie jak w Polsce, wyzwaniem bywają kolejki, dlatego wielu Włochów korzysta równolegle z prywatnej opieki medycznej.
Rimini Terme – zdrowie prosto z morza
Następnie odwiedziłyśmy Rimini Terme – ośrodek uzdrowiskowy położony tuż nad morzem, w dzielnicy Miramare. W leczeniu i profilaktyce wykorzystuje się tu wodę termalną i morską, glinkę oraz nadmorski klimat. Ośrodek oferuje zabiegi m.in. przy schorzeniach narządu ruchu, układu oddechowego, skóry i krążenia, a także rehabilitację ruchową, również w basenach z ogrzewaną wodą morską.
Mogłyśmy też same przekonać się, jak działają tutejsze zabiegi. Skorzystałyśmy z terapii inhalacyjnych: mgiełki wdychanej ustami, która działa na gardło, krtań i oskrzela, mgiełki wdychanej nosem, oczyszczającej nos i zatoki, oraz mgiełki solankowej, która nawilża drogi oddechowe i ułatwia oddychanie. Na koniec czekał na nas zabieg z glinką -ciepłe okłady rozgrzewają mięśnie i stawy, łagodzą ból i sztywność. Wszystkie zgodnie stwierdziłyśmy, że czujemy się odprężone i lżejsze!
Najbardziej zainteresowało nas to, że z oferty można korzystać na dwa sposoby. W ramach publicznej opieki zdrowotnej, na podstawie skierowania od lekarza rodzinnego, pacjent może raz w roku odbyć cykl leczenia uzdrowiskowego finansowanego przez SSN – dopłaca jedynie ticket, a osoby uprawnione do zwolnienia są z niego zwolnione. Bezpłatnie, w ramach systemu publicznego, prowadzona jest też rehabilitacja, np. po urazach i operacjach. Kto chce skorzystać z dodatkowych zabiegów, dłuższego pobytu czy strefy wellness, może zrobić to komercyjnie, płacąc za usługi prywatnie. Dzięki temu terme są miejscem dostępnym dla seniorów niezależnie od zasobności portfela.
Wnioski dla nas
Dostrzegłyśmy wiele podobieństw do polskiego systemu: lekarz rodzinny jako pierwszy kontakt, skierowania, leczenie uzdrowiskowe na koszt państwa (u nas w ramach NFZ) i niestety także kolejki. Inspirujące wydały nam się Case della Comunità, łączące opiekę medyczną i społeczną pod jednym dachem. Przypomniałyśmy sobie też, jak ważna jest Europejska Karta Ubezpieczenia Zdrowotnego (EKUZ) – dzięki niej podczas pobytu we Włoszech możemy w razie potrzeby korzystać z publicznej opieki zdrowotnej na takich samych zasadach jak Włosi.
Zdobytą wiedzą podzielimy się z mieszkańcami Szczedrzyka, bo świadomy pacjent to zdrowszy senior. Mobilność jest realizowana w ramach akredytacji Erasmus+ w sektorze Edukacja dorosłych, którą posiada Fundacja na rzecz edukacji – SMART. Zapraszamy do śledzenia kolejnych relacji!
Sfinansowane ze środków UE.